Arnavutluk’ta eğitim sistemine yönelik tepkilerle başlayan öğrenci gösterileri üçüncü gününde hükümet karşıtı protestolara dönüştü. Başkent Tiran’da göstericilerle polis arasında yeniden çatışmalar yaşanırken güvenlik gerekçesiyle parlamento oturumu iptal edildi. Başbakan Edi Rama ise protestocuların istifa çağrılarını reddetti.
Reuters’ın haberine göre Rama, kendisine yazılı olarak yöneltilen sorulara verdiği yanıtta hükümetlerin sokak gösterileriyle değil demokratik seçimlerle değiştirilebileceğini savundu. Öğrencilerin taleplerini görüşmeye hazır olduğunu belirten Başbakan, şiddet olaylarının meşru protesto hakkıyla bağdaşmadığını söyledi.
EĞİTİM BAKANLIĞI ÖNÜNDE ÇATIŞMA
Gösteriler, üniversite ücretlerinin yüksekliği, öğrencilere sağlanan maddi desteğin yetersizliği, eğitim koşulları ve mezuniyet sonrası iş bulma olanaklarına yönelik tepkilerle başladı.
13 Ekim’de Tiran sokaklarına çıkan öğrenciler ile polis arasında çatışmalar yaşandı. Gösteriler ertesi gün genişleyerek hükümet karşıtı protestolarla birleşti.
14 Ekim’de bazı göstericiler Eğitim Bakanlığı binasını ve bankaları hedef aldı. Sokaklarda barikatlar kuruldu, çöp konteynerleri ateşe verildi ve iş yerlerinin camları kırıldı.
Polis, göstericilere tazyikli su ve göz yaşartıcı gazla müdahale etti.
Sağlık Bakanlığı, bir önceki gün yaşanan olaylarda 61’i polis olmak üzere toplam 89 kişinin yaralandığını bildirdi.
Protestoların üçüncü gününde de Eğitim Bakanlığı çevresinde çatışmalar yaşandı ve bazı göstericiler gözaltına alındı.
PARLAMENTO OTURUMU İPTAL EDİLDİ
Başkentteki güvenlik sorunları nedeniyle 15 Ekim’de yapılması planlanan parlamento oturumu iptal edildi.
Öğrenci grupları, hükümeti üniversitelerdeki koşulları iyileştirmeye ve eğitim masraflarını azaltmaya çağırıyor. Gösterilerde yolsuzluk iddiaları da öne çıkıyor.
14 Ekim’deki gösterilere on binlerce öğrenci katıldı. Protestoların Tiran dışında Elbasan ve İşkodra’daki üniversitelere de yayıldığı bildirildi.
Arnavutluk’taki Avrupa Birliği temsilciliği ise gösteriler sırasında şiddetin artmasından endişe duyduğunu açıklayarak yetkililere orantılı müdahale çağrısında bulundu.
RAMA: İSTİFA ETMEYECEĞİM
2025 seçimlerinde dördüncü kez başbakanlık görevini üstlenen Edi Rama, sokak gösterileri nedeniyle istifa etmeyeceğini bildirdi.
Öğrencilerin eğitim maliyetlerine ilişkin şikayetlerini dinlemeye hazır olduğunu söyleyen Rama, kamu binalarına saldırılmasını ve güvenliğin tehlikeye atılmasını kabul edemeyeceğini ifade etti.
Hükümetinin Avrupa Birliği üyelik müzakerelerini tamamlama hedefini de hatırlatan Rama, protestoların ülkenin Avrupa ile bütünleşme sürecini engellememesi gerektiğini savundu.
Arnavutluk, Avrupa Birliği’ne 2028 gibi katılmayı hedefliyor. Ancak üyelik tarihi kesinleşmiş değil.
TEPKİLER ÖĞRENCİLERLE SINIRLI DEĞİL
Ülkedeki hükümet karşıtı hareket, öğrenci gösterilerinden önce de çeşitli protestolar düzenliyordu.
ABD Başkanı Donald Trump’ın damadı Jared Kushner ile bağlantılı bir turizm projesine yönelik itirazlar, son aylarda hükümete yöneltilen eleştirilerin başlıklarından biriydi.
Arnavutluk’un güney kıyısındaki lüks tatil tesisi projesi konusunda arazi sahipliği ve çevresel etkilerle ilgili itirazlar bulunuyor.
Öğrencilerin eğitim talepleriyle başlayan son protesto dalgası, daha geniş hükümet karşıtı hareketle birleşerek Rama yönetimi üzerindeki baskıyı artırdı.
